CHAPITRE IV
J’avais ainsi appris une seconde chose très importante : C’est que sa
planète d’origine était à peine plus grande qu’une maison !

Ça ne pouvait pas m’étonner beaucoup. Je savais bien qu’en dehors des
grosses planètes comme la Terre, Jupiter, Mars, Vénus, auxquelles on a
donné des noms, il y en a des centaines d’autres qui sont quelquefois
si petites qu’on a beaucoup de mal à les apercevoir au télescope.
Quand un astronome découvre l’une d’elles, il lui donne pour nom un
numéro. Il l’appelle par exemple : « l’astéroïde 3251. »

J’ai de sérieuses raisons de croire que la planète d’où venait le
petit prince est l’astéroïde B 612. Cet astéroïde n’a été aperçu
qu’une fois au télescope, en 1909, par un astronome turc.


Il avait fait alors une grande démonstration de sa découverte à un
Congrès International d’Astronomie. Mais personne ne l’avait cru à
cause de son costume. Les grandes personnes sont comme ça.



Heureusement pour la réputation de l’astéroïde B 612 un dictateur turc
imposa à son peuple, sous peine de mort, de s’habiller à l’Européenne.
L’astronome refit sa démonstration en 1920, dans un habit très
élégant. Et cette fois-ci tout le monde fut de son avis.



Si je vous ai raconté ces détails sur l’astéroïde B 612 et si je vous
ai confié son numéro, c’est à cause des grandes personnes. Les grandes
personnes aiment les chiffres. Quand vous leur parlez d’un nouvel ami,
elles ne vous questionnent jamais sur l’essentiel. Elles ne vous
disent jamais : « Quel est le son de sa voix ? Quels sont les jeux
qu’il préfère ? Est-ce qu’il collectionne les papillons ? » Elles vous
demandent : « Quel âge a-t-il ? Combien a-t-il de frères ? Combien
pèse-t-il ? Combien gagne son père ? » Alors seulement elles croient
le connaître. Si vous dites aux grandes personnes : « J’ai vu une
belle maison en briques roses, avec des géraniums aux fenêtres et des
colombes sur le toit… » elles ne parviennent pas à s’imaginer cette
maison. Il faut leur dire : « J’ai vu une maison de cent mille francs.
» Alors elles s’écrient : « Comme c’est joli ! »

Ainsi, si vous leur dites : « La preuve que le petit prince a existé
c’est qu’il était ravissant, qu’il riait, et qu’il voulait un mouton.
Quand on veut un mouton, c’est la preuve qu’on existe » elles
hausseront les épaules et vous traiteront d’enfant ! Mais si vous leur
dites : « La planète d’où il venait est l’astéroïde B 612 » alors
elles seront convaincues, et elles vous laisseront tranquille avec
leurs questions. Elles sont comme ça. Il ne faut pas leur en vouloir.
Les enfants doivent être très indulgents envers les grandes personnes.

Mais, bien sûr, nous qui comprenons la vie, nous nous moquons bien des
numéros ! J’aurais aimé commencer cette histoire à la façon des contes
de fées. J’aurais aimé dire :

« Il était une fois un petit prince qui habitait une planète à peine
plus grande que lui, et qui avait besoin d’un ami… » Pour ceux qui
comprennent la vie, ça aurait eu l’air beaucoup plus vrai.

Car je n’aime pas qu’on lise mon livre à la légère. J’éprouve tant de
chagrin à raconter ces souvenirs. Il y a six ans déjà que mon ami s’en
est allé avec son mouton. Si j’essaie ici de le décrire, c’est afin de
ne pas l’oublier. C’est triste d’oublier un ami. Tout le monde n’a pas
eu un ami. Et je puis devenir comme les grandes personnes qui ne
s’intéressent plus qu’aux chiffres. C’est donc pour ça encore que j’ai
acheté une boîte de couleurs et des crayons. C’est dur de se remettre
au dessin, à mon âge, quand on n’a jamais fait d’autres tentatives que
celle d’un boa fermé et celle d’un boa ouvert, à l’âge de six ans !
J’essaierai, bien sûr, de faire des portraits le plus ressemblants
possible. Mais je ne suis pas tout à fait certain de réussir. Un
dessin va, et l’autre ne ressemble plus. Je me trompe un peu aussi sur
la taille. Ici le petit prince est trop grand. Là il est trop petit.
J’hésite aussi sur la couleur de son costume. Alors je tâtonne comme
ci et comme ça, tant bien que mal. Je me tromperai enfin sur certains
détails plus importants. Mais ça, il faudra me le pardonner. Mon ami
ne donnait jamais d’explications. Il me croyait peut-être semblable à
lui. Mais moi, malheureusement, je ne sais pas voir les moutons à
travers les caisses. Je suis peut-être un peu comme les grandes
personnes. J’ai dû vieillir.
فصل چهارم

چیزمهم بعدی را هم فهمیدم: آن اینکه سیاره او کمی از یک خانه معمولی بزرگ تر است!
اين موضوع چندان مايه تعجب من نشد، چون خوب می‌دانستم که غير از سيارات
بزرگی مانند زمين، مشتری، مريخ و زهره که به هر يک از آنها نامی
داده‌اند، صدها سیاره ديگر نيز هستند که گاهی آنقدر کوچکند که بزحمت
می‌توان آنها را با تلسکوپ ديد. وقتی ستاره‌شناسی يکی از آنها را کشف
می‌کند به عنوان اسم شماره‌ای به آن می‌دهد، مثلا آن را "ستاره ٣٢٥١"
می‌نامد.
من دلايل محکمی بر اين نظريه خود دارم که سياره‌ای که شازده کوچولو از
آنجا آمده، سیاره "ب ٦١٢" است، و اين سياره را فقط يک‌بار يک ستاره‌شناس
ترک در ١٩٠٩ با تلسکوپ ديده است.
او در آن زمان، انجمن بين‌المللی نجوم، سر و صدای زيادی در باره کشف خود
ایجاد کرده  بود. ولی به دلیل طرز لباسش هيچکس حرف او را باور نکرده بود.
آدم بزرگها همين طوریند.

خوشبختانه بخاطر شهرت سیاره "ب ٦١٢"، فرمانروای مستبدی در ترکيه پوشيدن
لباس اروپائيان را به ملت خود تحميل کرد. ستاره‌شناس ترک دوباره کشف خود
را در ١٩٢٠ در لباس برازنده‌ای اعلام کرد. اين بار همه جانب او را گرفتند
.


من اگر اين جزئيات را در باره ستاره "ب ٦١٢" برای شما نقل کردم و اگر
شماره آن را به شما گفتم، بخاطر آدم‌بزرگها است. آدم‌بزرگها ارقام را
دوست دارند. وقتی با آنها  از دوست تازه‌ای صحبت می‌کنيد، هیچوقت از
ضروریات سوال نمی کنند. هيچوقت به شما نمی‌گويند که مثلا آهنگ صدای او
چطور است؟ چه بازيهايی را بيشتر دوست دارد؟ آيا پروانه جمع می‌کند؟ بلکه
از شما می‌پرسند: "چند سال دارد؟ چند برادر دارد؟ وزنش چقدر است؟ پدرش
چقدر درآمد دارد؟" و تنها در آن صورت است که فکر می‌کنند او را
می‌شناسند. اگر شما به آدم‌بزرگها بگوييد: "من خانه زيبايی ديدم از آجر
قرمز که جلو پنجره هایش غرق شمعدانی و بامش پر از کبوتر بود...
"نمی‌توانند آن خانه را در نظر مجسم کنند. بايد به آنها گفت: "يک خانه
صدهزار فرانکی ديدم!" آن وقت به صدای بلند خواهند گفت:"چه خانه قشنگی! "
همين طور اگر شما به آنها بگوييد: "دليل اينکه شازده کوچولو وجود داشت،
اين است که او بچه شيرين‌زبانی بود و می‌خنديد و گوسفند می‌خواست . هر کس
گوسفند بخواهد، دليل بر اين است که وجود دارد." شانه بالا می‌اندازند و
با شما مثل بچه برخورد می کنند! ولی اگر به آنها بگوئيد: "سياره‌ای که
شازده کوچولو از آنجا آمده ب ٦١٢ است" باور خواهند کرد و شما را از شر
سوالهای خود راحت خواهند گذاشت. آنها همين‌طوریند. نبايد از آنها دلخور
بود. بچه‌ها بايد نسبت به آدم‌بزرگها خيلی گذشت داشته باشند.
ولی البته ما که معنی زندگی را درک می‌کنيم، به اعداد می‌خنديم. دلم
می‌خواست اين داستان را مثل قصه پريان شروع کنم. دلم می‌خواست بگويم:
"روزی روزگاری يک شازده کوچولويی بود که در سياره‌ای يک خرده بزرگ تراز
خودش خانه داشت، و به یک دوستی نیاز داشت..." برای آنهایی که معنی زندگی
را درک می‌کنند، اين طور قصه‌گفتن بيشتر بوی واقعیت می‌داد.
زيرا من نمی‌خواهم کتابم را سرسری بخوانند. من از نقل اين خاطرات احساس
غم و اندوه بسيار می‌کنم. اکنون شش سال است که دوست من با گوسفندش رفته
است. من اگر در اينجا سعی می‌کنم او را توصيف کنم، برای اين است که
فراموشش نکنم. فراموش کردن یک دوست خیلی غم انگیز است. همه مردم رفيق
نداشته‌اند. من هم می‌توانم مثل آدم‌بزرگها بشوم که جز به ارقام، به هيچ
چيز علاقه ندارند. برای همين است که يک جعبه رنگ با چند مداد خريده‌ام.
بسيار سخت است که آدم به سن و سال من شروع به  نقاشی کند، آن هم وقتی که
در شش سالگی فقط شکل مار بوآی بسته و مار بوآی باز کشيده باشد! البته من
سعی می‌کنم شکل‌هايی بکشم تا حد ممکن شبيه باشد، ولی زياد مطمئن نيستم که
از عهده ای کار برآيم. يک شکل شبيه می‌شود و يکی نمی‌شود. در قد و بالای
او کمی اشتباه دارم. يک جا شازده کوچولو خيلی بلند بالاست و جای ديگر
کوتاه قد درآمده است. در رنگ لباسش هم شک دارم. ناچار حدسهايی چنين و
چنان می‌زنم و باز اين بهتر از هيچ است. بالاخره در بعضی از خصوصيات
مهمتر او نيز اشتباه دارم، ولی بايد اين يکی را به من ببخشد. دوست من
هرگز توضيحاتی نمی‌داد. شايد مرا مثل خودش فرض می‌کرد، ولی من بدبختانه
نمی‌توانم گوسفند را از پشت جعبه ببينم. شايد من هم يک‌خورده مثل
آدم‌بزرگها هستم. حتما پير شده‌ام.